Cyfrowy paszport produktu wchodzi w decydującą fazę. Unijny rejestr już działa, a firmy muszą przygotować się na nowe obowiązki związane z gromadzeniem i udostępnianiem danych o produktach. Tymczasem z badania KPMG wynika, że dobrze przygotowana jest do tego zaledwie co piąta firma.
Unijny rejestr cyfrowych paszportów produktów już działa
Cyfrowy paszport produktu (Digital Product Passport – DPP) jest jednym z kluczowych narzędzi wdrażanych na podstawie rozporządzenia (UE) 2024/1781 dotyczącego ekoprojektu dla zrównoważonych produktów (ESPR), który powoli staje się rzeczywistością. Komisja Europejska poinformowała, że 20 lipca uruchomiła jego rejestr.
– Rejestr będzie pełnić funkcję bezpiecznej bazy danych, w której przechowywane będą unikalne identyfikatory, dane rejestracyjne i metadane wysokiego poziomu dla każdego produktu, a nie pełne, szczegółowe informacje o produkcie zawarte w samym DPP. W zależności od obowiązujących aktów delegowanych lub innych przepisów Unii, może być również wymagane przechowywanie w rejestrze dodatkowych informacji – czytamy na stronie Komisji Europejskiej, która będzie odpowiadała za prowadzenie rejestru.
Niewiele firm jest gotowych na nowe wymogi
Choć rejestr już obowiązuje, to przedsiębiorstwa mają przed sobą daleką drogę do sprawnego wdrożenia nowych przepisów. Z raportu firmy doradczej KMPG „European Digital Product Passport Readiness Survey” wynika, że obecnie tylko 19 proc. firm uważa, że jest dobrze przygotowane do wdrożenia DPP. 53 proc. stwierdziło, że znajduje się na początkowym etapie wdrażania przepisów. 28 proc. przyznało, że dopiero planuje rozpoczęcie przygotowań do stosowania nowych wytycznych lub nie prowadzi jeszcze rozmów z kierownictwem na ten temat.
Jednocześnie z raportu wynika, że wśród firm świadomość DPP jest wysoka. 97 proc. badanych słyszało o cyfrowym paszporcie produktu, a 64 proc. ocenia swoją wiedzę na jego temat jako bardzo dobrą. Nieco gorszy obraz wyłania się, kiedy firmy zapytano o szczegółowe wymogi:
- 33 proc. badanych deklaruje dobrą znajomość wymogów i ich konsekwencji dla swojej firmy,
- 58 proc. ocenia ją jako umiarkowaną,
- 9 proc. jako niską.
– Oznacza to, że wiele firm wie, czym jest DPP, ale znacznie mniej przedsiębiorstw rozumie, jak przełoży się on na konkretne obowiązki i działania. Może to prowadzić do nadmiernej pewności siebie i maskować braki w przygotowaniu operacyjnym. Choć firmy są świadome nadchodzących zmian i zmotywowane do wdrożenia DPP, większość z nich potrzebuje uporządkowanego wsparcia, aby przełożyć ogólną wiedzę na rzeczywistą gotowość do wdrożenia. Wyniki nie są zaskakujące, ponieważ akty delegowane dotyczące poszczególnych grup produktów nie zostały jeszcze opublikowane – skomentowali w raporcie KPMG jego autorzy.
DPP, czyli życie produktu opisane w cyfrowym świecie
DPP ma być cyfrowym odpowiednikiem dokumentacji towarzyszącej produktowi na każdym etapie jego życia. Może obejmować m.in informacje:
- o składzie materiałowym produktu,
- pochodzeniu surowców,
- możliwościach naprawy, demontażu i recyklingu,
- śladzie środowiskowym.
Komisja Europejska podaje, że wstępna wersja harmonogramu włączania do rejestru poszczególnych kategorii produktów jest następująca:
- 2026 – żelazo i stal
- 2026 – 2029 – produkty związane z energią
- 2027 – tekstylia, opony i aluminium
- 2028 – meble
- 2029 – materace i produkty ICT
Kto będzie objęty obowiązkiem DPP?
Jak podaje KE, obowiązki związane z cyfrowym paszportem produktu będą dotyczyć podmiotów gospodarczych wprowadzających na rynek UE produkty objęte odpowiednimi przepisami, niezależnie od tego, czy zostały one wyprodukowane w Unii, czy sprowadzone z zagranicy.
Jeżeli produkt będzie oferowany na rynku unijnym w ramach sprzedaży na odległość, również platformy handlowe będą zobowiązane do udostępnienia informacji dotyczących DPP. W zależności od rodzaju produktu i szczegółowych wymogów regulacyjnych obowiązki mogą dotyczyć m.in.:
- producentów,
- importerów,
- upoważnionych przedstawicieli,
- dystrybutorów,
- dealerów,
- dostawców usług realizacji zamówień.
Źródło:
- Komunikat Komisji Europejskiej
- Komunikat Komisji Europejskiej
- Komunikat Ministerstwa Rozwoju i Technologii
- Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady
- Raport KPMG